Versterking van het maatschappelijk middenveld?

Overzicht van de bedragen die minister Sigrid Kaag de komende vijf jaren gaat uitgeven om het maatschappelijk middenveld te versterken. Deze tabel staat in de brief op pagina 5 afgedrukt.

Voor de versterking van het maatschappelijk middenveld gaat onze minister Sigrid Kaag van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking de komende vijf jaar weer miljoenen subsidiegeld uitgeven om ‘het maatschappelijk middenveld te versterken’, maar wel aan een selecte groep van twintig NGO’s (niet iedereen komt bij de ruif). Deze subsidie heeft de naam ‘Power of Voices’.

In haar Kamerbrief van 20 juni 2019 beschrijft zij dit als volgt: ‘Met deze brief wordt u geïnformeerd over de hoofdlijnen van het beleidskader “Versterking Maatschappelijk Middenveld”, dat, (…) zich richt op het versterken van de stem van het maatschappelijk middenveld.’

In juni 2020 gaat minister Sigrid Kaag van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking vertellen welke organisaties ‘hoeveel’ krijgen. Bekend is reeds, dat er twintig organisaties zullen zijn die een partnerschap met het ministerie zullen aangaan voor vijf jaar onder de aanmatigende naam ‘Power of Voices’. Dit is de nieuwe naam van het subsidieprogramma Samenspraak & Tegenspraak dat nog loopt van 2016-2020.

Naar onze overtuiging slaat minister Kaag de plank geheel mis. Met haar subsidieregeling Power of Voices wordt het maatschappelijk middenveld niet versterkt, maar eerder verzwakt.

Tweede geldstroom is fake; particuliere initiatief wordt doodgeslagen

Natuurlijk gaat Sigrid Kaag de 20 uitverkoren organisaties niet voor 100% subsidiëren. Net zoals Lilian Ploumen stelt zij de eis dat er sprake moet zijn van een tweede geldstroom die minstens een kwart is van de totale inkomsten. Bij een tweede geldstroom denken we doorgaans aan donaties van particulieren. In dit geval gaat het anders. Want als Oxfam Novib de 15 miljoen subsidie moet verantwoorden, moet Oxfam Novib 5 miljoen aan particulier geld bij elkaar harken. Iedereen weet dat dit niet haalbaar is. Het bedrag is te groot. Daarom springt de Nationale Postcode Loterij bij. Want ook een (miljoenen)-gift van de Postcode Loterij ziet de minister als een legitiem deel van de tweede geldstroom. Zodoende worden de subsidies gewaarborgd. Gevolg is wel dat donaties van particulieren er niet echt meer toe doen. Het is een pro-forma eis geworden, waarmee het particuliere initiatief -de basis van het maatschappelijk middenveld- wordt doodgeslagen. Overigens is het natuurlijk onduidelijk voor welk doel de particulieren doneren: voor het helpen van de armen, of voor de lobbyactiviteiten.

Voor Kaags ‘strategische partners’ is de corona-crisis geen issue

Hiervoor schreven wij, dat minister Kaag in eind juni bekend zal maken hoeveel geld zij aan 20 organisaties gaat verstrekken. Ter gelegenheid van deze bekendmaking zal geen feestje georganiseerd worden (zoals in 2015). Kennelijk heeft de corona-crisis roet in het eten gegooid. Wanneer bijna alle ‘normale’ organisaties (bedrijven, zorginstellingen, scholen) lijden onder de corona-crisis en daardoor ook economisch een flinke klap hebben  opgelopen, is het natuurlijk slecht te verkopen dat deze ‘strategische partners’ van Kaag het volle pond blijven krijgen. Alsof voor deze organisaties corona nooit heeft bestaan.

De voorzitter Jaap de Hoop Scheffer van de Adviesraad Internationale Vraagstukken

Vermeldenswaard is, dat de Adviesraad Internationale Vraagstukken op 11 mei 2020 minister Kaag heeft geadviseerd om ‘1 miljard euro beschikbaar te stellen voor het lenigen van de meest acute noden’ ten gevolge van de corona-pandemie. Kaag heeft al aangegeven dat die miljard uit de algemene middelen gefinancierd moet worden. Het lijkt ons voor de hand te liggen, om de 925 miljoen euro die is gereserveerd voor Power of Voices hiervoor aan te spreken. Tot op heden blijft Kaag vasthouden om haar lobby-organisaties met geld te blijven spekken, waardoor de belastingbetaler kan opdraaien om het advies van de Adviesraad mogelijk te maken.

Wij hebben de voorzitter Jaap de Hoop Scheffer van de Adviesraad geïnformeerd op de voor de hand liggende mogelijkheid om zijn advies te financieren uit de lobby-subsidie pot.

Hier vindt u de volledige lijst met subsidiebedragen verleend onder de naam Samenspraak & Tegenspraak (looptijd 2016-2020)..

 

Zie ook: Grote goede-doelenorganisaties drukken de kleine van de ‘markt’. De case vredesorganisatie Pax.